Konjenital Adrenal Hiperplazi Tedavisinde Alternatif Stratejilerin Gen ve Protein Seviyesinde Geliştirilmesi

Şu ana kadar edinilen bilgiler doğrultusunda böbrek üstü bezleri (adrenal), yumurtalık, testis, plasenta ve beyinde sentezlenen steroid hormonlar hayatın her döneminde gelişimsel ve fizyolojik birçok hayati fonksiyonları düzenlemesine rağmen, dolaşımdaki miktarları, fonksiyonu bireylere ve yaş aralığına göre geniş varyasyon göstermektedir.Toplamda nüfusun kayda değer bir kısmını etkilemesine rağmen, primer ilgilenen araştırma gruplarının azlığından dolayı araştırılmayı bekleyen bir alan olarak bilim dünyasında kendisine geniş yer edinmiş ve neden olduğu hastalıkların çoğunluğu (yetim hastalıklar) içerisine dâhil edilmiştir. Konjenital adrenal hiperplazi (KAH) adrenal steroid biyosentez yolağındaki anomali kaynaklı bir grup otozomal resesif kalıtımlı genetik hastalıktır. KAH her ne kadar nadir hastalıklar arasında sınıflandırılsa da Müslüman ve Yahudi toplumlarda sıklığı yüksektir. Sentezlenmeyen glükokortikoidin vücuda verilmesi bilinen ve uygulanan tek tedavi yöntemidir. Hastaların sadece 1/3 mevcut tedavi ile androjen seviyesi kontrol altına alınabilirken, 1/3 yetersiz tedaviye, geri kalan 1/3 ise aşırı GC?ye maruz kalmaktadır. Bilinen hiçbir tedavi yöntemi kortizolün sirkadiyen ritminin teminini sağlayamamaktadır. Bu çalışma ile alternatif tedavi yöntemlerinin protein ve gen bazında geliştirilmesi hedeflenmiştir. Çalışma hücre tabanlı bir çalışma olup, recombinant DNA teknolojisi ile birlikte yönlendirilmiş evrim gibi teknikler kullanılarak fonksiyonu aynı fakat kapasitesi artırılmış rekombinant terapötik protein üretimi amaçlanmıştır. Buna ilave olarak homolog rekombinasyon(HR) ile gen hedeflemenin H295R hücrelerinde var olup olmadığı test edilmiştir. Mevcut çalışma kapsamında 3 tane CYP11B1 genine ait, 20 tane CYP21A2 genine ait normalin varyantı olabilecek mutasyonlar fonksiyonel analizler ile belirlenmiştir. CYP11B1 genine ait ekspresyon vektörüne klonlanmış cDNA üzerinde üç farklı amino asit değişiminin oluşturulması ile yabani tipe oran ile fonksiyonu yaklaşık 5X artırılmış rekombinant bir protein üretilmiştir. Analiz edilen farklı mutasyon ve bunların kombinasyonları ile CYP proteinlerinde yapı-fonksiyon arasındaki ilişkinin anlaşılmasına katkı sağlanması planlanmaktadır. Oluşturulan replasman vektörü ile HR olgusu H295R hücre hattında belirlenmemiştir. Tedavi amacı ile kullanılabilmesi için her iki konu içinde daha ileri ve uzun çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır.