Sosyal medyanın besin destek ürünleri kullanımı üzerindeki etkileri: Planlı davranış teorisi bağlamında bir araştırma

Besin destek ürünleri sağlık bilinci yüksek olan bireyler tarafından etkin bir şekilde kullanılmaktadır. Besin destek ürünlerinin reçetesiz olarak satılabilmesi sosyal medyada besin destek ürünlerinin pazarlamasının yapılmasına olanak sağlamaktadır. Buna bağlı olarak bireylerin besin destek ürünleri kullanımında sosyal medyanın etkisinin var olup olmadığını, etkisi var ise hangi düzeyde olduğunu tespit etmek amacı ile planlı davranış teorisi kapsamında çalışma gerçekleştirilmiştir. Çalışma Türkiye'de ikamet etmekte olan 18 yaş ve üzeri bireylerle gerçekleştirilmiş olup, elde edilen verilerin analizi SPSS 21.00 ve AMOS 24.00 istatistik programları ile test edilmiştir. Çalışmadan elde edilen verilere güvenirlik analizi ve normallik testi, doğrulayıcı faktör analizi, açıklayıcı faktör analizi, tanımlayıcı istatistiki analizler, yapısal eşitlik modellemesi (YEM) analizi, bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve demografik verilerin analizi uygulanmıştır. Araştırma sonucunda bireylerin besin destek ürünleri hakkında yeterince bilgi sahibi olmadıkları, sosyal medya kullanımının niyet üzerinde etkisinin olmadığı fakat besin destek ürünleri satın alma davranışını anlamlı bir şekilde etkilediği tespit edilmiştir. Ayrıca davranışa yönelik tutum, öznel norm ve algılanan davranışsal kontrol değişkenlerinin besin destek ürünleri satın alma niyeti üzerinde anlamlı bir etkisi olduğu saptanmıştır.

Dietary supplements are effectively used by individuals with high health awareness. The fact that dietary supplements can be sold over-the-counter allows them to be marketed on social media. Accordingly, a study was conducted within the framework of the theory of planned behavior to determine whether social media has an impact on individuals' use of dietary supplements and, if so, to what extent. The study was conducted with individuals aged 18 and over residing in Turkey, and the data obtained were tested with the SPSS 21.00 and AMOS 24.00 statistical programs. Reliability analysis and normality test, confirmatory factor analysis, exploratory factor analysis, descriptive statistical analyses, structural equation modeling (YEM) analysis, independent sample t-test, one-way analysis of variance (ANOVA), and demographic data analysis were applied to the data obtained from the study. The results of the study revealed that individuals do not have sufficient knowledge about dietary supplements, social media use has no effect on intention, but significantly affects the behavior of purchasing dietary supplements. Additionally, it was found that attitude towards behavior, subjective norm, and perceived behavioral control variables have a significant effect on the intention to purchase dietary supplements.