L-Karnitinin Beslenme ve Sağlık Açısından Değerlendirmesi

Review ArticleAçık Erişim

Özet

Kas dokusu ve miyokardda yüksek konsantrasyonda bulunankarnitin (trimetilamino-β-hidroksibutirat), vücudumuzun doğal bir bileşiği olup uzun zincirli yağ asitlerinin iç mitokondriyal membrandangeçişini sağlamada etkili olmaktadır. Elzem bir besin bileşeni olan karnitin, hücre ve dokularda, açil-L-karnitinin hem serbest karnitin hemde açilkarnitin formu olarak bulunur. Karnitinin uzun zincirli yağ asitleri üzerindeki etkisiyle vücutta fazla miktarda bulunan yağ kütlesindenenerji karşılanarak, yağ dokusundan kilo kaybı sağlanmış olur. Aynı zamanda karnitin, sinir sisteminde de antioksidan ve nörotrofik etki göstermektedir. İlaç olarak kullanıldığında, aşırı dozlarda risk düzeyiyüksek olup istenmeyen etkilere neden olabilmektedir. Aslında insanvücudu ihtiyacı olan miktarda karnitini sentezleyebilme özelliğine sahiptir. Fakat bazı organizmalarda sentez miktarı ya da kullanılabilecekoranda karnitinin dokulara transferi yeterli olamayabilir. Karnitinin%75’i ekzojen olarak besinlerden sağlanırken, %25’i endojen olarakböbrek, karaciğer ve beyinde sentezlenmektedir. L-karnitin içeriği, çeşitli gıda ürünleri arasında farklılık göstermektedir ve bitkisel ürünlerden daha çok hayvansal ürünler L-karnitin içeriğine sahiptir. Özelliklekırmızı et ve süt ürünleri, L-karnitin açısından en zengin gıda kaynaklarını oluşturmaktadır. Bu derlemede L-karnitin metabolizması, biyoaktif özellikleri, gıda işleme yöntemlerinin L-karnitin üzerine etkileri ileL-karnitinin beslenme ve sağlık üzerine etkileri vurgulanmıştır.

Anahtar Kelimeler

RDL Kalıcı Bağlantı (PID)
https://rdlopen.rawdatalibrary.net/r/ebyu/18606Resmi atıflarda kullanılan kalıcı adres
DOI
https://doi.org/10.5336/pharmsci.2020-75885Yayıncı resmi DOI adresi
Tam Kayıt
AlanDeğerDil
dc.contributor.authorYANGILAR, Filiz
dc.date.accessioned2026-10-18T20:56:39.460383854Z
dc.date.available2026-10-18T20:56:39.460383854Z
dc.date.issued2021
dc.description.abstractKas dokusu ve miyokardda yüksek konsantrasyonda bulunankarnitin (trimetilamino-β-hidroksibutirat), vücudumuzun doğal bir bileşiği olup uzun zincirli yağ asitlerinin iç mitokondriyal membrandangeçişini sağlamada etkili olmaktadır. Elzem bir besin bileşeni olan karnitin, hücre ve dokularda, açil-L-karnitinin hem serbest karnitin hemde açilkarnitin formu olarak bulunur. Karnitinin uzun zincirli yağ asitleri üzerindeki etkisiyle vücutta fazla miktarda bulunan yağ kütlesindenenerji karşılanarak, yağ dokusundan kilo kaybı sağlanmış olur. Aynı zamanda karnitin, sinir sisteminde de antioksidan ve nörotrofik etki göstermektedir. İlaç olarak kullanıldığında, aşırı dozlarda risk düzeyiyüksek olup istenmeyen etkilere neden olabilmektedir. Aslında insanvücudu ihtiyacı olan miktarda karnitini sentezleyebilme özelliğine sahiptir. Fakat bazı organizmalarda sentez miktarı ya da kullanılabilecekoranda karnitinin dokulara transferi yeterli olamayabilir. Karnitinin%75’i ekzojen olarak besinlerden sağlanırken, %25’i endojen olarakböbrek, karaciğer ve beyinde sentezlenmektedir. L-karnitin içeriği, çeşitli gıda ürünleri arasında farklılık göstermektedir ve bitkisel ürünlerden daha çok hayvansal ürünler L-karnitin içeriğine sahiptir. Özelliklekırmızı et ve süt ürünleri, L-karnitin açısından en zengin gıda kaynaklarını oluşturmaktadır. Bu derlemede L-karnitin metabolizması, biyoaktif özellikleri, gıda işleme yöntemlerinin L-karnitin üzerine etkileri ileL-karnitinin beslenme ve sağlık üzerine etkileri vurgulanmıştır.
dc.identifier.doi10.5336/pharmsci.2020-75885
dc.identifier.eissn2630-5569
dc.identifier.endpage11
dc.identifier.issn2146-944X
dc.identifier.issue1
dc.identifier.startpage1
dc.identifier.urihttps://rdlopen.rawdatalibrary.net/r/ebyu/18606
dc.identifier.volume10
dc.language.isotr
dc.relation.ispartofLiteratür Eczacılık Bilimleri Dergisi
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.subjectBeslenme ve Diyetetik
dc.subjectKimya
dc.subjectTıbbi
dc.subjectFizyoloji
dc.titleL-Karnitinin Beslenme ve Sağlık Açısından Değerlendirmesi
dc.typeReview Article
dspace.entity.typePublication
rdl.citation.trdizin1
rdl.departmentERZİNCAN BİNALİ YILDIRIM ÜNİVERSİTESİ
rdl.source.indexTRDIZIN