Şeyh Gâlib Divanı’nda Manzum Hikâyeler
Özet
Günümüzdeki hikâye ve romanın aslı Klasik edebiyattaki mesnevilere dayanmaktadır.Çünkü hikâye ve romanlarda yer alan üç hâl kanunu yani zaman, mekân ve şahıs kadrosumesnevilerde de aynen manzum olarak yer alır. Divan edebiyatında çok eski gelenektenkaynaklanan bir husus nazmın nesirden daha ön planda olduğudur. Bundan dolayı bütünedebi türler, fıkıh, tıp, tefsir gibi eserlerde bile nesirle değil, nazımla anlatım yolu genellikletercih edilmiştir. Dolayısıyla dönemin hikâye ihtiyacı da çoğu zaman nesirle değil, nazımlakarşılanmıştır. Bunun için kafiye bulma kolaylığından dolayı ve konuyu ihata etmede enuygun nazım şekli mesnevi olmuştur. Şiir dışına çıkmak istemeyen ama hikâye anlatmakisteyen kişiler çözüm yolu olarak mesneviye başvurmuşlardır. Hüsn ü Aşk isimli tasavvufi vealegorik bir eser yazan Şeyh Gâlib de divanında mesnevi nazım şekliyle manzum hikâyelerkaleme almıştır. Hikâyelerinde nasihat verme tavrını da sergileyen Şeyh Gâlib sekiz tanemanzum hikâye kaleme almıştır. Hikâye-hikâyet başlıklarıyla da manzum hikâye yazdığınıhaber vermiştir. Bu tebliğde manzum hikâye geleneği hakkında kısaca bilgi verildikten sonraŞeyh Gâlib Divanı’nda yer alan sekiz manzum hikâye, şekil ve muhteva bakımındandeğerlendirilecektir. Hikâyelerde geçen beyitlerin bazıları günümüz Türkçesi’ne aktarılarakverilmek istenen nasihat ya da ana fikir ifade edilmeye çalışılacaktır.
Anahtar Kelimeler
Tam Kayıt
| Alan | Değer | Dil |
|---|---|---|
| dc.contributor.author | SIGVA, BÜLENT | |
| dc.date.accessioned | 2026-10-18T21:11:58.325146974Z | |
| dc.date.available | 2026-10-18T21:11:58.325146974Z | |
| dc.date.issued | 2019 | |
| dc.description.abstract | Günümüzdeki hikâye ve romanın aslı Klasik edebiyattaki mesnevilere dayanmaktadır.Çünkü hikâye ve romanlarda yer alan üç hâl kanunu yani zaman, mekân ve şahıs kadrosumesnevilerde de aynen manzum olarak yer alır. Divan edebiyatında çok eski gelenektenkaynaklanan bir husus nazmın nesirden daha ön planda olduğudur. Bundan dolayı bütünedebi türler, fıkıh, tıp, tefsir gibi eserlerde bile nesirle değil, nazımla anlatım yolu genellikletercih edilmiştir. Dolayısıyla dönemin hikâye ihtiyacı da çoğu zaman nesirle değil, nazımlakarşılanmıştır. Bunun için kafiye bulma kolaylığından dolayı ve konuyu ihata etmede enuygun nazım şekli mesnevi olmuştur. Şiir dışına çıkmak istemeyen ama hikâye anlatmakisteyen kişiler çözüm yolu olarak mesneviye başvurmuşlardır. Hüsn ü Aşk isimli tasavvufi vealegorik bir eser yazan Şeyh Gâlib de divanında mesnevi nazım şekliyle manzum hikâyelerkaleme almıştır. Hikâyelerinde nasihat verme tavrını da sergileyen Şeyh Gâlib sekiz tanemanzum hikâye kaleme almıştır. Hikâye-hikâyet başlıklarıyla da manzum hikâye yazdığınıhaber vermiştir. Bu tebliğde manzum hikâye geleneği hakkında kısaca bilgi verildikten sonraŞeyh Gâlib Divanı’nda yer alan sekiz manzum hikâye, şekil ve muhteva bakımındandeğerlendirilecektir. Hikâyelerde geçen beyitlerin bazıları günümüz Türkçesi’ne aktarılarakverilmek istenen nasihat ya da ana fikir ifade edilmeye çalışılacaktır. | |
| dc.identifier.endpage | 504 | |
| dc.identifier.issn | 1304-4990 | |
| dc.identifier.issue | 2 | |
| dc.identifier.startpage | 485 | |
| dc.identifier.uri | https://rdlopen.rawdatalibrary.net/r/ebyu/20013 | |
| dc.identifier.volume | 23 | |
| dc.language.iso | tr | |
| dc.relation.ispartof | Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi | |
| dc.rights | info:eu-repo/semantics/openAccess | |
| dc.subject | Edebiyat | |
| dc.title | Şeyh Gâlib Divanı’nda Manzum Hikâyeler | |
| dc.type | Article | |
| dspace.entity.type | Publication | |
| rdl.citation.trdizin | 1 | |
| rdl.department | ERZİNCAN BİNALİ YILDIRIM ÜNİVERSİTESİ | |
| rdl.source.index | TRDIZIN |
