Yakar, Yasin Mahmut; Yazar, Semra

Document analysis design was used in the study conducted to determine\radult-child relationships in cartoons. In order to determine the cartoons to be\rexamined in the study, first, the rating list was accessed on the internet.\rAfterwards, the productions reflecting adult-child relationships were reviewed\raccording to their rating order and three cartoons were selected for analysis.\rThe cartoons in the list are Kral Şakir, Gumball and Powerpuff Girls,\rrespectively. In this respect, cartoons were first subjected to descriptive\ranalysis followed by content analysis. In the study examining the adult-child\rrelationships in the most watched cartoons, it was seen that the relationships in\rinternational productions stand out with thefeatures of interest, insecurity and\rselfishness while trust, love and honesty came to the fore in national\rproductions. It was found that typological uniformization between adult and\rchild characters was conducted in all fictions examined.\r

Yakar, Yasin Mahmut

Children are vulnerable and innocent beings. There are many problems in the world that children are exposed to. Conditions such as wars and famine are the main causes of these problems. In addition, forced migration, diseases, malnutrition and violations of the right to life of children in the areas of conflict are among the major problems that children face. Problem-oriented children's literature aims to reflect problems children face in literary works, or to raise awareness of problems through literary works in children. In this study, it is aimed to determine the reflections of problem-oriented children's literature in Mustafa Ruhi Şirin's poems. In the study, document analysis was used and all the works of the author were examined. The works reached in this way are read in consideration of encoding reliability. Then, in the poems of Mustafa Ruhi Şirin, records were kept to obtain data that could be evaluated in the context of problem-focused children's literature. The collected data were subjected to content analysis. The results of the study suggested that Mustafa Ruhi Şirin kept both himself and the mankind responsible for children who encountered different problems in different geographies around the world and that this sensitivity is found in his works. In this context, it was found that the poems of Mustafa Ruhi Şirin are rich texts in the context of problem-oriented children's literatüre and that especially the violation of the right to live, the hunger encountered by children and the inability to experience their childhood living in different geographies of the world.

Yakar, Yasin Mahmut

Uzun zaman önce meydana getirilmiş ve tarihî değeri olan bir eserin yasadışı yollardan ticaretini yapmak olarak tanımlanabilecek tarihî eser kaçakçılığı, kültürel mirasımızı korumak için engellenmesi gereken bir suç olarak ortaya çıkmaktadır. Bu çalışmanın amacı, tarihî eser kaçakçılığı suçunun Türk çocuk edebiyatına yansımasını tespit edebilmektir. Bu bağlamda çalışmada doküman analizi deseni kullanılmıştır. Doküman analizi deseninin kullanılmasının nedeni bu desenin söz konusu eserler üzerinde derinlemesine inceleme yapma olanağı sağlamasıdır. Bu amaçla kurgusunda tarihî eser kaçakçılığı bulunduğu düşünülen eserler önce araştırmacı tarafından herhangi bir kayıt tutulmadan okunmuş ve çalışma grubundaki eserlerde söz konusu suçun yer aldığı belirlenmiştir. Sonrasında bu eserler araştırmacı ve bir nitel araştırma uzmanı tarafından kayıt tutularak okunmuş, eserlerdeki tarihî eser kaçakçılığına ilişkin unsurlar belirlenerek kodlanmıştır. Ardından kodlanan bu veriler daha derinlemesine incelenebilmesi açısından içerik analizine tabi tutulmuş, benzer özellikteki kodlar ilgili kategoriler altında birleştirilmiştir. Çalışma sonucunda çalışma grubundaki eserlerin içeriklerinde tarihî eser kaçakçılığı suçuna ait unsurların yer aldığı, bunun yanında eserlerde yabancılara temkinli yaklaşma, tarihî eserlerin ulusal ve evrensel kültürün önemli bileşenleri olduğu gibi iletilerin de bulunduğu tespit edilmiştir

Yakar, Yasin Mahmut; Arslan, Mahmut Abdullah; Yılmaz, Oğuzhan; Satbay, Gulnaz; Safranova, Lyudmila

Dinleme, konuşma, okuma ve yazma öğretiminin dışında dil öğretiminin bir başka amacı da değer ve kültür öğretimidir. Her dil kendi bünyesinde ait olduğu topluma özgü bir kısım hususiyetler taşıdığından, dili temsil ettiği toplumun değerlerinden soyutlamak mümkün değildir. Bugüne kadar farklı ülkeler arasında ders kitapları aracılığıyla değerler eğitimi konusunda karşılaştırmalı bir çalışmanın yapılmamış olması ve değer kelimesinden yalnızca içinde yaşanılan topluma ait bir kısım motiflerin anlaşılması ciddi bir problemdir. Bu yönüyle çalışma ders kitapları aracılığıyla ülkelerin değerleri arasında bir mukayese yapma şansı vermesi ve her ülkenin kendine has değerlerinin olabileceğini somutlaştırması açısından önemlidir. Çalışma nitel gelenekten faydalanarak yapılmış doküman analizidir. Çalışmada Türkiye ve Kazakistan’da ortaokul seviyesinde okutulan Türkçe, Kazakça ve Rusça ders kitapları benzer özellikler gösteren iki şehirden kolay ulaşılabilir durum örneklemesi yoluyla temin edilmiştir. Ardından kitaplarda verilen değerleri daha kolay tespit etmek adına analize konu olacak veriden örneklem seçme yoluna gidilerek ders kitaplarındaki kurmaca metinler belirlenmiş ve çalışma kurmaca metinler üzerinde yapılmıştır. Çalışma için incelenecek metinler belirlendikten sonra, ortaokul seviyesindeki Kazakça ve Rusça ders kitaplarından belirlenen kurmaca metinler öncelikle Türkçeye çevrilmiş, ardından bu metinlerin kurmaca olup olmadığını teyit etmek açısından alan uzmanlarına müracaat edilerek bu hususta teyit alınmıştır. Veri analizi sırasında öncelikle veri setine hâkim olmak için araştırmacılar ve iki konu alanı uzmanı tarafından veri seti tekrar tekrar okunmuştur. Ardından eldeki veriler içerik analizine tabi tutularak kodlamalar yapılmıştır. Kodlamalar sırasında analiz birimi değer olarak belirlenmiştir. Belirlenen değerler devamında birbirinden bağımsız olacak şekilde bir kısım kategoriler altında toplanmaya çalışılmıştır. Çalışmada ulaşılan nitel verileri desteklemek için ise sayısallaştırmalar yapılmış, elde edilen bulgular yüzde olarak verilmiştir. Çalışma sonucunda başta medeniyet algısı olmak üzere kültürel ve bölgesel birtakım dinamiklerden dolayı din, hayal, karakter, yetenek, Atatürk gibi değerlerin farklılık arz ettiği, buna karşılık yetiştirilmek istenen insan tipiyle bağlantılı olarak ele alınış biçimiyle zaman zaman farklılıklar gösterse de doğa, olumlu değerler ve milli değerler konusunda kitaplarda bir ortaklık bulunduğunu ifade etmek mümkündür.

Yakar, Yasin Mahmut

Hiçbir insan yaşadığı yeri, yani vatanını nedensiz yere terk etmek istemez. Ancak ekonomik kaygılar, savaş, doğal afetler vb. zorunlu nedenler, insanların yaşadıkları yerlerden ayrılmalarına neden olabilir. Göç kavramı Türkçe Sözlük'te "Ekonomik, toplumsal, siyasi sebeplerle bireylerin veya toplulukların bir ülkeden başka bir ülkeye, bir yerleşim yerinden başka bir yerleşim yerine gitme işi, taşınma, hicret, muhaceret." (2011: 954) olarak tanımlanır. 2011 yılında Suriye'de başlayan iç savaş, milyonlarca Suriye vatandaşının farklı ülkelere göç etmelerine neden olmuştur. Bu ülkelerden biri de Türkiye'dir. Türkiye'de 15.01.2016 itibarıyla İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi Genel Müdürlüğü verilerine göre 269.193'ü 10 ildeki 25 barınma merkezinde olmak üzere toplamda 2.540.784 Suriyeli mülteci bulunmaktadır (http://www.goc.gov.tr/icerik3/gecici-koruma_363_378_4713 Son Erişim Tarihi: 20.01.2016). Edebî eserler, insanı ve insan etrafında şekillenen olayları konu edinirler. Bu çerçevede, edebî eserlerde göç olgusunun konu edildiğini ve insanda neden olduğu travmalara yer verildiğini görmek mümkündür. Bu çalışmada Çiğdem Sezer tarafından kaleme alınan Juju ve Gülsevin Kıral'ın yazdığı Umut Sokağı Çocukları adlı eserler, göç olgusunun çocuk edebiyatına yansıması bağlamında incelenmeye çalışılmıştır. Çalışma, doküman analizi deseniyle yapılmıştır. Çalışmada veriler toplanırken iki kaynaktan yararlanılmıştır. Önce çalışmanın kuramsal çerçevesini çizmek amacıyla literatürdeki göç ve göçün edebiyata ve özellikle çocuk edebiyatına yansımasıyla ilgili çalışmalar taranmış, bu tarama sonucunda elde edilen veriler fişlenerek kayda geçirilmiş ve tasnif edilmiştir. Çalışma için toplanan veriler, betimsel olarak analiz edildikten sonra daha derinlemesine bilgi edinebilmek amacıyla içerik analizine tabi tutulmuştur. Çalışma sonucunda, göç olgusunun ve göçmen durumuna düşmüş/düşmek zorunda kalmış insanların gerek geride bıraktıkları hayatlarının, gerek karşılaştıkları yeni topluma ait kültürel kodlara uyum sağlamaya çalışırken yaşadıkları zorlukların, gerekse geleceğe ait hayallerinin çalışmaya konu olan eserlere yansıdığı tespit edilmiştir.

Yakar, Yasin Mahmut

Kültür, toplumların manevi anlamda sürekliliğini sağlamak açısındanbüyük önem taşır. Bu açıdan her millet sahip olduğu kültürü gelecekkuşaklara aktarmak ister. Maddi ve manevi olmak üzere iki boyutu olankültürün bu unsurlarını korumak büyük ölçüde tarih bilincinin milletioluşturan bireylere kazandırılmasıyla yapılabilir. Bu aktarımda ise çocuğunokuduğu kitaplar önemli bir noktada durmaktadır. Çocuklara yönelik kitaplararacılığıyla bireylere erken yaşlardan itibaren tarih bilinci, kültürel mirasıkoruma ve bu mirasa sahip çıkma gibi olumlu iletiler aktarılabilir.Çalışmada Gülsevin Kırala ait İstanbulu Çalıyorlar ve Çalınan Kent isimli kitaplar incelenerek bu kitapların tarihsel bilinç aktarımı noktasındanerede durduğu saptanmaya çalışılmıştır. Yapılan çalışmada nitel araştırmayönteminden faydalanılarak doküman analizi deseni kullanılmıştır. Gereklifişlemeler yapılarak maddi kültür ögeleri sınıflandırılmış ve metinde nasılkonumlandırıldığı belirlenmiştir. Araştırma sonucunda Kıralın kitaplarındatarih bilinci sağlayabilecek Süleymaniye Camisi, Galata Köprüsü, AnadoluHisarı gibi pek çok maddi kültür unsuruna yer verdiği ve eserlerde didaktikbir üslup değil, edebiliği ön plana alan bir dil kullandığı belirlenmiştir.