Araştırmacılar(1)

• Aksu, Ibrahim

• ReviewYalnız künye2025/r/ebyu/19493
  Tanrı, İnsan, Yetkinlik: Tanrı’ya Benzeme Fikrinin Antik ve Orta Çağ Felsefe Geleneklerindeki Görünümleri

  Aksu, İbrahim

  Bu çalışma, Şeyma Kömürcüoğlu’nun kaleme aldığı ve her ne kadar ayrı ayrı neşredilmiş olsalar dahi biri diğerinin ikinci cildi olarak da kabul edilebilecek iki eseri tanıtmaya çalışmaktadır. Eserlerden 2023 tarihli olan ikincisi TÜBA-TESEP Sosyal Bilimler Kayda Değer Telif Eser Ödülü’ne layık görülmüştür. Eserlerin konusu, mutlak yetkinliği ifade eden Tanrı’nın aynı zamanda insanın gerçekleştirebileceği güzel-iyi tüm düşünce ve eylemler için de en mükemmel model olduğu fikridir. Bu fikir, klasik felsefede Tanrı’ya benzeme olarak adlandırılmaktadır. Kömürcüoğlu’nun anılan iki ayrı ama birbirini tamamlar çalışmasıyla bizler, Tanrı’ya benzeme fikrinin modern dönem öncesine ait tarihsel serüveninin izini sürebilmekteyiz.

  RDL Kalıcı Kaydıİncele
• ReviewYalnız künye2024/r/ebyu/19811
  Adalet Nedir?

  Aksu, İbrahim

  Hans Kelsen’in (ö. 1973) Adalet Nedir? başlıklı eserinde incelenen en temel mesele adaletin mutlaklığı yahut göreceliliği meselesidir. Yazar bu çerçevede şu sorulara yanıt aramaktadır: Mutlak adalet mümkün müdür? Eğer mümkün ise bu nasıl gerçekleştirilebilir? Şayet mümkün değil ise mutlak yerine göreceli bir adaletin peşinden koşmak “adaletsizlik”ten kaynaklı olduğu düşünülen problemlerin doğurduğu olumsuz sonuçları azaltabilir mi? Kelsen’in bu soruları yanıtlamak üzere yaptığı soruşturmalar eseri adalet üzerine çalışanların ve adalet nedir sorusunun peşinde koşanların bigane kalamayacağı bir incelemeye dönüştürmektedir.

  RDL Kalıcı Kaydıİncele
• ArticleYayıncıda açık erişim2021/r/ebyu/20776
  A Brief Investigation on the Moral Value of Laughter and Making Somebody Laugh

  Aksu, İbrahim

  Laughter is one of the fundamental features of the human species. This distinctive and natural feature of man has been the subject of moral investigations by philosophers. Philosophers debating the moral value of laughter have also examined the act of making somebody laugh in connection with this. Some philosophers regarded the acts of laughter and making somebody laugh as important as virtues; some of them labeled both as morally wrong. This article discusses how Islamic philosophers of the classical period evaluated the acts of laughter and making somebody laugh in their investigations into morality and where they positioned them in the process of moral perfection. As a result of the discussion, the article reached the following conclusions: Islamic philosophers agree that a morally negative situation arises if the acts of laughter and making somebody laugh are excessive. However, there is a dissent among the philosophers about the new value they will morally gain if they are displayed in moderation. Some philosophers claim that they will be virtues, while others argue that they will continue to have the same negative value from the moral point of view.

  RDL Kalıcı Kaydıİncele
• ArticleYalnız künye2021/r/ebyu/20056
  Râgıp el-İsfahânî’de Dostluk-Erdem İlişkisi

  Aksu, İbrahim

  İslâm felsefesinin de aralarında yer aldığı klasik dönem felsefe gelenekleri, dostluğu insan tabiatının gerekli kıldığı doğal bir özellik ve aynı zamanda insanın geliştirebileceği en önemli ilişki türlerinden biri olarak kabul etmektedir. Ancak dostluğun insan yaşamı içerisindeki yeri bununla sınırlı değildir. Nitekim söz konusu gelenekler, dostluğun aynı zamanda ahlâkî yetkinlik için de bir araç olduğu düşüncesini savunmaktadır. Dostluğun ahlâkî yetkinlik bağlamındaki rolü kendisini açıkça dostluk-erdem ilişkisinde belli etmektedir. Bu çalışma da dostluk ile erdem arasındaki irtibatın klasik dönem İslâm ahlâk filozoflarından biri olan Râgıb el-İsfahânî’nin (öl. V./XI. Yüzyıl) eserlerinde nasıl tezahür ettiğini incelemektedir. Filozofun metinlerine bakıldığında, bu bağlamda birkaç temel noktanın öne çıktığı görülmektedir. Öncelikle dostluk, kişiyi erdeme yakınlaştıran ve hatta erdemin ötesine geçmesine yardımcı olabilen bir değerdir. Ancak bununla birlikte, dostluk denilen olgunun birden fazla çeşidinin bulunduğu da ifade edilmektedir. İlgili çeşitler arasında ise yalnızca temeli ve gayesi erdem olan, bu nedenle de “erdem dostluğu” şeklinde isimlendirebileceğimiz ideal dostluk ilişkisinin ahlâkî açıdan bir değer ifade edeceği vurgulanmaktadır.

  RDL Kalıcı Kaydıİncele
• ArticleYalnız künye2020/r/ebyu/21929
  Erdem mutluluk için yeterli midir? râgıb el-isfahânî’de dışsal iyiler problemi

  Aksu, İbrahim

  Dışsal iyiler problemi, mutluluğun bileşenlerini tespit bağlamında ortaya çıkanve en temelde “erdem mutluluk için yeterli midir?” sorusuna cevap arayan felsefîbir meseledir. Elinizdeki makale, bahsi edilen problemi klasik dönem İslamahlâk felsefesinin önde gelen filozoflarından Râgıb el-İsfahânî’nin (ö. XI. yüzyıl)eserleri çerçevesinde incelemektedir. Makalenin vardığı sonuç, İsfahânî’ninerdemleri mutluluğun gerekli fakat yeterli olmayan bileşenleri şeklinde değerlendirdiğive o nedenle de mutluluğa erişmek için “dışsal iyiler” olarak isimlendirilenerdem dışı unsurlara da farklı düzeylerde birtakım roller biçtiğidir.

  RDL Kalıcı Kaydıİncele
• ArticleAçık Erişim2019/r/ebyu/18003
  The Doctrine of the Unity of the Virtues in Raghib al-Isfahani as a Solution to the Problem of the Interconnectedness of the Virtues

  Aksu, Ibrahim

  This article aims at revealing the details of the reception of a philosophical doctrine, emerged firstly in ancient Greek thought from the aspiration of answering to the question of how the virtues are related, by one of the foremost figures of Islamic Philosophy, Raghib al-Isfahani (d. V./XIth Century). The doctrine, which is called The Unity of the Virtues in modern ethical literature, was accepted and after a particular kind of interpretation, was transformed into a solution by him. However, this solution was encapsulated, and as is, it is far away from giving satisfactory responses to the inquiries intended for its consistency and explanatoriness. Thereby, it needs to be grounded and elaborated by staying within the boundaries of the philosophy of al-Isfahani. To that end, this paper will firstly show how the doctrine emerged and then analyze its reception by al-Isfahani.

  RDL Kalıcı Kaydıİncele