Profesyonel erkek futbolcuların mevki ve bazı değişkenler açısından sporcu tükenmişliklerinin incelenmesi

Giriş ve Amaç: Tükenmişlik, bazen fiziksel rahatsızlıklarla karakterize olan, değişmeden kalan, işe ilişkin kronikleşmiş stres durumlarından sonra gelişen ruhsal ve fiziksel enerji azalması durumu için kullanılan popüler bir terimdir. Günümüzde sağlıklı yaşamın ön koşulu olarak bilinen spor, çeşitli branşlarda hem sportif performans hem de yaşam boyu spor amacıyla milyonlarca insan tarafından sevilerek yapılan önemli bir toplumsal ilgi alanı olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmanın amacı Türkiye profesyonel futbol liglerinde futbol oynayan erkek futbolcuların mevkilerine ilişkin tükenmişlik durumlarının incelenmesidir. Spor alanı içerisinde tükenmişlik sendromuyla ilgili farkındalık yaratmak ve futbol sektöründe bu duruma en fazla maruz kalan bireyler olan futbolcuların konu hakkında bilinçlenmesini sağlamak çalışmanın bir diğer amacı olarak belirlenmiştir. Ayrıca çalışmada profesyonel erkek futbolcuların mevkisel tükenmişliklerinin bazı demografik değişkenler arasındaki ilişkiyi ortaya koymak amaçlanmıştır. Materyal ve Metot: Çalışmanın evreni, Türkiye Futbol Federasyonu 2020-2021 sezonunda 3. Lig, 2. Lig A, 2. Lig B, 1. Lig ve Süper Lig seviyelerinde mücadele eden 13 profesyonel erkek futbol kulüplerinden oluşmaktadır. Kulüplerde yer alan 178 profesyonel erkek futbolcuya hazırlanan ölçekler sosyal medya ve mail yolu ile ulaştırılmıştır. Futbolculardan bazılarıyla irtibat sağlanamaması, bazılarının formları gelişi güzel doldurması ve anket formlarının geçersiz sayılması gibi nedenlerden dolayı 48 anket çalışma dışı bırakılırken; 130 geçerli anket ile analiz aşamasına geçilmiştir. Katılımcılara araştırmacı tarafından hazırlanan 7 sorudan oluşan "Kişisel Bilgi Formu" ve 13 madde ve 3 alt boyuttan oluşan sporcu tükenmişlik düzeyleri için "Sporcu Tükenmişlik Ölçeği" uygulanmıştır. Bulgular: Çalışmanın bulguları futbolcuların sporcu tükenmişlik seviyeleri Duygusal Fiziksel Tükenme ve Duyarsızlaşma alt boyutlarında düşük seviyede çıkarken Azalan Başarı Hissi alt boyutunda ise yüksek seviyede bulunmuştur. Oynanan mevki değiştirmek isteme değişkeninde istatistiksel olarak anlamlı farklılık sadece Duyarsızlaşma alt boyutunda olduğu tespit edilmiştir. Bu farklılığın Kararsızım ile Evet arasında Kararsızım olanlar lehine olduğu tespit edilmiştir. Profesyonellik Yılı verilerine göre Duygusal Fiziksel Tükenme alt boyutunda düşük düzeyde negatif yönlü istatiksel olarak anlamlı bir ilişki belirlenmişken, Azalan Başarı Hissi ile Duyarsızlaşma alt boyutları arasında negatif yönlü anlamsız bir ilişki belirlenmiştir. Sonuç: Türkiye liglerinde görev yapan profesyonel futbolcuların sporcu tükenmişlik düzeyleri sonuçlarına bakıldığında hiçbir mevki arasında anlamlı bir farkın bulunamadığını, sporcuların tükenmişlik düzeylerinin düşük seviyelerde olduğunu ve yaş değişkeni profesyonellik yılı değişkenlerinde artış oldukça tükenmişlik düzeylerinin azaldığı tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Spor, Futbol, Sporcu Tükenmişliği,

Introduction and Purpose: Burnout is a popular term for a state of mental and physical energy depletion that develops after chronic work-related stresses that remain unchanged, sometimes characterized by physical ailments. Sport, which is known as the prerequisite of a healthy life today, emerges as an important social interest area that is loved by millions of people for both sportive performance and lifelong sport in various branches. The aim of this study is to examine the burnout status of male football players who play football in Turkish professional football leagues. Another aim of the study was to raise awareness about the burnout syndrome in the sports field and to raise awareness of the football players, who are the individuals most exposed to this situation in the football sector. In addition, in the study, it was aimed to reveal the relationship between the positional burnout of professional male football players and some demographic variables. Material and Method: The sample of the study consists of 13 professional men's football clubs competing in the 3rd League, 2nd League A, 2nd League B, 1st League and Super League levels in the Turkish Football Federation during the 2020-2021 season. The prepared scales were sent to 178 professional male football players in the clubs via social media and e-mail. Whereas 48 questionnaires were excluded from the study due to reasons such as the inability to contact some of the players, the indiscriminate filling of the forms and the invalidation of the questionnaires, the analysis stage was started with 130 valid questionnaires. "Personal Information Form" consisting of 7 questions prepared by the researcher and "Athlete Burnout Scale" for athlete burnout levels consisting of 13 items and 3 sub-dimensions were applied to the participants. Findings: The findings of the study showed that the athlete burnout levels of the football players were low in the Emotional Physical Burnout and Depersonalization sub-dimensions, while it was high in the Decreased Sense of Success sub-dimension. Statistically significant difference was found only in the Depersonalization sub-dimension in the variable of desire to change the position played. This difference was determined to be in favor of those who said Undecided between those saying Undecided and saying Yes. According to the Year of Professionalism data, a low-level, negative and statistically significant relationship was found in the Emotional-Physical Burnout sub-dimension, while a negative-insignificant relationship was determined between the Decreased Sense of Success and Depersonalization sub-dimensions. Conclusion: When the results of the burnout levels of the professional football players working in the Turkish leagues were examined, it was determined that there was no significant difference between any position, that the burnout levels of the athletes were at low levels, and that the burnout levels decreased with the increase in the age and professional year variables. Key words: Sports, Football, Athlete Burnout,