Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları

  • ArticleAçık Erişim2025
    Examining the Obstacles to the Development of Participation Insurance in the Insurance Sector in Türkiye Using the Analytical Hierarchy Method

    Kurnaz, Ersin; Öndeş, Turan; Çelik, Mehtab

    The basic financial requirements that exist in traditional financial markets are also valid for individuals who cannot invest their savings in these markets due to interest sensitivity. In order to meet the needs of these individuals, many interest-free financial products have been developed as an alternative to traditional financial instruments. In this context, the participation insurance system, which is an insurance type that is free of elements such as interest, uncertainty and gambling, has been developed as an alternative to traditional insurance transactions implemented with the aim of reducing the risks that savers may encounter. Developments such as the increasing interest in Islamic finance in the world, the steps taken to establish the legal infrastructure of participation insurance, and the increase in the number of participation insurance companies have increased the share and importance of participation insurance in the insurance sector. In Türkiye, a model containing more concise criteria has been developed by making legal regulations within the scope of international and domestic practices. Within the scope of this study, which was carried out with the aim of evaluating the gains obtained in this process, determining the obstacles to the development of participation insurance and ranking these obstacles according to their degree of importance, data was collected from experts in the field of participation insurance with a semi-structured interview form between 01-31 October 2023. The obtained data were analyzed with the Analytical Hierarchy Process (AHP) method. According to the analysis results, it has been determined that the most important factor preventing the development of the participation insurance system in Türkiye is "lack of recognition of participation insurance companies and their products" and the least important factor is "lack of microtacaful practices". It is thought that these results will help to determine more effectively the scope and content of the steps that need to be taken to develop participation insurance in Türkiye.

    • SDG 8 · İnsana Yakışır İş ve Ekonomik Büyüme
    • SDG 16 · Barış, Adalet ve Güçlü Kurumlar
    RDL Kalıcı Kaydıİncele
  • ArticleAçık Erişim2024
    Kamu kurumlarında üst yönetimin iç denetimi sahiplenmemesinin nedenleri ve çözüm önerileri

    Kurnaz, Ersin; Karabulut, Turgut; Güner, Mehmet; Çelik, Mehtab

    Bu çalışma ile üst yönetimin kamu kurumlarında iç denetimi sahiplenmemesinin nedenlerinin tespit edilmesi, konuya yönelik çözüm önerilerinin geliştirilmesi ve belirlenen nedenlerin ve çözüm önerilerinin önem derecelerine göre sıralamasının yapılması amaçlanmaktadır. Bu kapsamda yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak kamu iç denetçilerinden ve iç denetim alanında araştırmaları bulunan akademisyenlerden nitel ve nicel veriler toplanmıştır. Nitel veriler MAXQDA 2023 paket programı, nicel veriler ise SWARA yöntemi ile analiz edilmiştir. Sonuç olarak, üst yönetimlerin kamu kurumlarında iç denetimi sahiplenmemelerinin nedenleri; “bilgi eksikliği, tehdit, yasal düzenlemeler, katma değer, iletişim, fayda maliyet, teftiş, iç denetim koordinasyon kurulu, önyargı, raporlama ve eğitim” üst yönetimlerin iç denetimi sahiplenmeleri için çözüm önerileri ise “iletişim, eğitim, geribildirim/izleme, 5018 sayılı kanun, iç kontrol/kurumsal risk yönetimi, iç denetçi sayısı/ataması, hiyerarşi ve yaptırım” olarak kategorize edilmiştir. Kategorize edilen nedenlerden en önemli kriterin iç denetçiler “bilgi eksikliği”, akademisyenler “eğitim”; çözüm önerilerinden ise en önemli kriterin iç denetçiler “iletişim” akademisyenler “hiyerarşi” olduğunu ifade etmişlerdir.

    • SDG 16 · Barış, Adalet ve Güçlü Kurumlar
    RDL Kalıcı Kaydıİncele
  • ArticleYalnız künye2024
    Dijital Finans Araştırmalarının Bilim Haritalama Teknikleri ile Bibliyometrik Analizi

    Kurnaz, Ersin; Elmas, Bekir; Çelik, Mehtab

    Bu çalışmada, dijital finans ile ilgili bilimsel çalışmaların bibliyometrik göstergeler açısından incelenmesi amaçlanmaktadır. Bu kapsamda Web of Science veri tabanında doküman tipi makale olan yayınlar taratılmış ve 573 çalışmaya ulaşılmıştır. Elde edilen makaleler bilim haritalaması tekniği ile bibliyometrik analize tabi tutulmuş, ilgili literatürde belirlenen konu başlıkları ve içeriklerine göre sınıflandırılmıştır. Araştırma sonuçları, dijital finans konulu ilk makalenin 2005 yılında yayımlandığını ve 2017 yılına kadar konu ile ilgili ikinci bir makalenin yayımlanmadığını göstermektedir. 2023 yılı ise konu ile ilgili en fazla yayın yapılan yıl olmuştur. Makaleler 71 ülkede yayımlanmış olup, dijital finans konusunda en fazla yayın yapılan ve en fazla atıf alan ülke Çin’dir. Son dönemde yapılan çalışmalarda özellikle finansal kısıtlamalar, karbon emisyonları, yenilenebilir enerji, dijital kapsayıcı finans, enerji verimliliği ve teknolojik gelişme konularının öne çıktığı görülmektedir. Ayrıca literatürdeki niş alanların küçük ve orta ölçekli işletmelerde finansal dijitalleşme, finansal teknoloji ile dijital finansal risk yönetimi, dijital ekonomik büyüme açısından risk farkındalığı konularına odaklandığı tespit edilmiştir.

    RDL Kalıcı Kaydıİncele
  • ArticleAçık Erişim2024
    Bankacılık Sektöründe Hata, Hile ve Hile Denetimi Alanında Yapılan Uluslararası Çalışmaların Bibliyometrik Analizi

    Kurnaz, Ersin; Yilmaz, Baki; Çelik, Mehtab

    Bu çalışmada, bankacılık sektöründe hata, hile ve hile denetimi ile ilgili çalışmaların bibliyometrik göstergeler açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda, WoS veri tabanında yer alan çalışmalar, belirlenen anahtar kelimeler kullanılarak taratılmış ve doküman tipi “article”, “review article”, “early access” olan toplam 708 çalışmaya ulaşılmıştır. Bu çalışmaların bibliyometrik analizinde bilim haritalaması yöntemi kullanılmıştır. Sonuç olarak, ilk çalışmanın 1999 yılında yapıldığı belirlenmiştir. En fazla çalışması olan yazarın Cheng Wang, en fazla atıf alan yazarların ise John R. Graham; Si Li ve Jiaping Qiu olduğu tespit edilmiştir. Literatüre en fazla yayın kazandıran kurum Tongji University’dir. En fazla yayın yapılan ve atıf alan ülke ABD’dir. En fazla atıf alan makale “Corporate Misreporting and Bank Loan Contracting” adlı makaledir. Literatüre en fazla katkı sağlayan derginin IEEE Access olduğu belirlenmiştir. Son yıllarda yapılan çalışmalarda blockchain, derin öğrenme ve yapay zekâ konuları öne çıkmıştır. Dolandırıcılığın hukuki boyutu, siber güvenlik farkındalığı ve kimlik avı saldırıları gibi konuların ise alanla ilgili az çalışılan konular arasında olduğu belirlenmiştir.

    • SDG 16 · Barış, Adalet ve Güçlü Kurumlar
    RDL Kalıcı Kaydıİncele
  • ArticleAçık Erişim2023
    Examination of the Internal Control System with The COSO Internal Control Model and Its Effect on Financial Performance: A Research on Participation Banks

    Kurnaz, Ersin; Elmas, Bekir; Çelik, Mehtab

    This study aims to examine the effectiveness of the internal control system in participation banks operating in Turkey, to reveal the relationship between the internal control system and financial performance and whether the internal control system has an effect on financial performance. In this context, a survey was conducted on participation bank employees in order to measure the effectiveness of the internal control system. In addition, return on assets and return on equity were calculated from the financial statements of banks for 2022. The data obtained were analyzed with the SPSS 26.00 program. As a result of the research, it was determined that the level of implementation of the internal control system and each component in participation banks is at a medium level. On the other hand, a moderate and positive relationship was found between the return on assets and the internal control system and monitoring component, and a low and positive relationship between the other components. In addition, it has been observed that there is a moderate and positive relationship between the return on equity and the internal control system and all its components. Finally, it has been determined that the internal control system and each component have a positive effect on both the return on assets and the return on equity of participation banks.

    • SDG 16 · Barış, Adalet ve Güçlü Kurumlar
    RDL Kalıcı Kaydıİncele
  • ArticleYalnız künye2023
    İç Kontrol Sistemi ile Kurumsallaşma Arasındaki İlişkinin İncelenmesi: Katılım Bankaları Üzerine Bir Araştırma

    Kurnaz, Ersin; Elmas, Bekir; Çelik, Mehtab

    Bu çalışmada, katılım bankalarının iç kontrol sistemlerinin etkinliğinin ve kurumsallaşma düzeyi ile arasındaki ilişkisinin incelenmesi, ayrıca iç kontrol sisteminin kurumsallaşma düzeyi üzerinde etkisinin olup olmadığının ortaya konulması amaçlanmaktadır. Bu kapsamda, Türkiye’de faaliyet gösteren katılım bankası çalışanlarına anket uygulanmıştır. Anket verileri SPSS programı ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda, katılım bankalarının iç kontrol sistemleri ve kurumsallaşma düzeylerinin orta seviyede olduğu tespit edilmiştir. İç kontrol sistemi ve bileşenleri ile kurumsallaşma düzeyi arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu görülmüştür. Ayrıca iç kontrol sistemi, kontrol ortamı ve bilgi ve iletişim bileşenleri ile kurumsallaşma düzeyi arasında güçlü; risk değerlendirme, kontrol faaliyetleri ve izleme bileşenleri ile kurumsallaşma düzeyi arasında orta düzeyde bir ilişkinin olduğu belirlenmiştir. Katılım bankalarının kurumsallaşma düzeyine, iç kontrol sisteminin ve bileşenlerinin pozitif yönde bir etki ettiği sonucu da çalışmadan elde edilen bulgular arasındadır.

    RDL Kalıcı Kaydıİncele