Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yayınlar
- ArticleAçık Erişim2026Effectiveness of Small-Group Direct Instruction on Science Learning for Students With Mild Intellectual Disability
Demir, Murat; Polat, Recep; Aydin, Orhan; Kenan, Adem
This study examined the effectiveness of direct instruction (i.e., explicit instruction) delivered in a small-group format on the science achievement of students with mild intellectual disability (MID) in the “Support and Movement System” unit, and evaluated maintenance, generalization, and social validity outcomes. A concurrent multiple-baseline design across skills was implemented with three eighth-grade female students attending a special education school. The intervention was delivered by a science teacher using the core components of direct instruction, including attention-getting, modeling, guided practice, and independent practice. Instruction focused on key concepts related to bones, muscles, and joints. Student performance was measured using percentage accuracy scores across the baseline, intervention, post-intervention, and maintenance phases, as well as ongoing generalization data. Social validity data were collected through structured interviews with students, parents, and their special education teacher. Results indicated that baseline performance was low and stable across all participants. Following the introduction of direct instruction, all students demonstrated substantial and stable increases in performance. These gains were largely maintained over time and generalized across different questions. Social validity findings were positive across all respondent groups, indicating that the intervention was perceived as effective, acceptable, and meaningful. Overall, the findings suggest that direct instruction delivered in a small-group format is an effective and feasible approach for supporting science learning in students with MID.
RDL Kalıcı Kaydıİncele - ArticleAçık Erişim2025Öğretmen Adaylarının Yapay Zekâya Yönelik Tutum ve Kaygılarının Çeşitli Değişkenler Açısından Betimsel Analizi
Yeniçeri, Üzeyir; Kenan, Adem
Yapay zekâ (YZ), günümüzde eğitim dahil birçok alanda devrim yaratma potansiyeli taşıyan bir teknolojidir. Özellikle eğitimde, öğrenme süreçlerini kişiselleştirme, öğrenci verilerini analiz etme ve öğretmenleri destekleme gibi pek çok alanda kullanılmaya başlanmıştır. Ancak, bu yeni teknolojinin eğitimdeki etkileri ve öğretmen adaylarının bu duruma yönelik tutumları henüz tam olarak anlaşılmış değildir. Bu çalışmanın amacı, öğretmen adaylarının YZ’ya yönelik tutum ve kaygı düzeylerini belirlemek ve bu düzeyleri etkileyen faktörleri betimsel bir tarama araştırması ile incelemektir. Araştırmada, öğretmenlerin YZ’ya yönelik tutum ve kaygıları cinsiyet, öğretmenlik alanı, sınıf düzeyi ve deneyim sahibi olma değişkenleri açısından incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre YZ deneyimi olan öğretmen adayları, YZ'ya daha çok kendi yerlerine iş yapacak bir rol yüklerken, çıktılara da güvenmektedir. Ancak bazı adaylar, YZ'yı yardımcı olarak görüp yanıtlarını kontrol etme ihtiyacı duymaktadır. Ölçeklerden elde edilen sonuçlara göre; erkek öğretmen adayları kadınlara göre YZ’ya daha olumlu yaklaşmaktadır. Kadın öğretmen adayları ise daha fazla kaygı duymaktadır. YZ’yı daha önce deneyimleyen öğretmen adayları, bu teknolojiye karşı daha olumlu tutum sergilemekte ve daha az kaygı duymaktadır. Öğretmenlik alanı ve sınıf düzeyi ise öğretmenlerin tutum ve kaygı düzeyleri üzerinde anlamlı bir farklılık yaratmamaktadır. Elde edilen bulgular neticesinde öğretmenlik programlarına YZ’ya yönelik derslerin eklenmesi ve YZ’yı kullanmada kadın öğretmen adaylarının teşvik edilmesi önerilmektedir.
RDL Kalıcı Kaydıİncele - ArticleAçık Erişim2025Ortaokul Öğrencilerine Yönelik İklim Değişikliği Farkındalık Ölçeğinin Geliştirilmesi
Polat, Recep; Kenan, Adem; Albayrak, Hamza
İklim değişikliği, günümüzde önemli bir küresel sorun olarak karşımıza çıkmakta ve bu konuda bireylerin farkındalık düzeylerinin artırılması büyük bir önem taşımaktadır. Özellikle ortaokul öğrencilerinin farkındalık düzeylerinin ölçülmesi, gelecekte sürdürülebilir çevre bilincinin oluşmasına katkı sağlayabilir. Bu çalışmanın temel amacı, ortaokul öğrencilerinin iklim değişikliği farkındalık düzeylerini ölçmek için güvenilir ve geçerli bir ölçme aracı geliştirmektir. Araştırmada toplam 1064 ortaokul öğrencisinden elde edilen verilerle süreç yürütülmüştür. Beşli Likert tipi bir yapıya sahip olan ölçeğin geçerliliği, uzman görüşleri doğrultusunda içerik ve görünüş geçerliliği ile değerlendirilmiş; yapısal geçerlilik için açımlayıcı faktör analizi (AFA) ve model uyumu için doğrulayıcı faktör analizi (DFA) uygulanmıştır. AFA sonucunda, toplam varyansın %42.68’ini açıklayan ve 16 maddeden oluşan iki faktörlü bir yapı elde edilmiştir. DFA sonuçları, bu yapının iyi bir model uyumuna sahip olduğunu göstermiştir. Güvenirlik analizinde ise Cronbach alfa katsayısı 0.837, test-tekrar test güvenirlik katsayısı 0.944 olarak hesaplanmıştır. Elde edilen bulgular, İklim Değişikliği Farkındalık Ölçeği’nin (İDFÖ) ortaokul öğrencilerinin iklim değişikliği farkındalık düzeylerini ölçmek için güvenilir ve geçerli bir araç olduğunu ortaya koymaktadır.
RDL Kalıcı Kaydıİncele - ArticleAçık Erişim2024Ortaokul Fen Ders Kitaplarının Günlük Hayat İlişkisi Açısından İncelenmesi
Akgül, Güldem Dönel; Keleş, Sümeyye; Kenan, Adem
Bu çalışmanın amacı ortaokul 5, 6, 7 ve 8. sınıf fen bilimleri ders kitaplarının günlük hayatla ilişkisini (GHİ) belirlemektir. Bu amaçla GHİ’ne yedi ilişkilendirme kodu belirlenmiştir. GHİ kodları: Analoji, görsel, haber, tarih, sorun durumları, topluma yönelik bilgiler ve uygulamalar açısından ilişkilendirmelerdir. Araştırmada nitel araştırma yöntemleri arasından doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Sonuçlar, fen ders kitaplarında GHİ’ nde en sık görsel ilişkilendirmelerin olduğunu göstermektedir. Ayrıca problem durumları yönünden ilişkilendirmelerin de öğrencilere çoğunlukla görsel olarak sunulduğu tespit edilmiştir. Haber, hikâye ve benzetmelerle ilgili iletişim Codes diğer çağrışım kodlarına göre daha az tercih edilmiştir. Sonuçlar, görsel iletişimelerin daha kolay hatırlanması, daha dikkat çekici olması, öğrenci seviyesine daha uygun ve daha etkili olması nedeniyle tercih edildiğini göstermiştir.
RDL Kalıcı Kaydıİncele - ArticleAçık Erişim2024Climate Change Education in Digital Magazine Format: Evaluation of the M-IKLIM Application
Kenan, Adem; Hazar, Fatma Nur; Akyol, Seda
The purpose of this research is to develop a mobile magazine application (M-IKLIM) that provides content on climate change for middle school students within the scope of the TÜBİTAK (The Scientific and Technological Research Council of Turkey) 2209/A project, and to evaluate the usability of this application. The research was conducted using the Design-Based Research (DBR) method. The study group consists of middle school students. The Mobile Application Satisfaction Questionnaire (MASQ), developed by Namlı (2010), was used as the data collection tool. The obtained data were analyzed using descriptive statistics and correlation analyses. In the descriptive analyses, the mean and standard deviation values of each survey question were calculated. In the correlation analyses, the relationships among the survey data were examined. According to the research results, the M-IKLIM application was generally evaluated positively by the students. Students indicated that the application is user-friendly and suitable for its purpose. The survey results show that the application is generally understandable and not complex. Correlation analyses revealed that user-friendly interfaces and the safety of the application increase student satisfaction. However, it was determined that improvements need to be made in some areas. In future studies, it is recommended to analyze user feedback in more detail and continuously improve the application based on this feedback.
RDL Kalıcı Kaydıİncele - ArticleAçık Erişim2024Fen Öğretmen Adaylarının ve Fen Öğretmenlerinin Matematiksel Modelleme Yeterliklerinin İncelenmesi
Polat, Recep; Kenan, Adem
Bu çalışmanın amacı, fen eğitiminde matematiksel modelleme (MM) kullanımına yönelik olarak fen bilgisi öğretmen adayları ve fen bilgisi öğretmenlerinin matematiksel modelleme yeterliklerini (MMY) incelemektir. Bu amaçla, 12 fen öğretmen adayı ve fen öğretmeni ile nitel bir araştırma yürütülmüştür. Araştırmada durum çalışması deseni kullanılmıştır. Veriler, etkinlik formları, görüşme ve gözlem teknikleri ile toplanmıştır. MMY’ni belirlemek için, Borromeo Ferri’nin (2006) MMY’ye göre Çakmak’ın (2019) revize ettiği alt yeterlikler esas alınarak betimsel analiz kullanılmıştır. MMY’nin süreç içerisinde geliştiği, en başarılı anlamanın ve en başarısız olanın basitleştirme ve yapılandırma MMY olduğu sonucuna varılmıştır. Literatürün aksine, matematiksel sonuçlardan gerçek sonuçlara ulaşmada problem yaşanmadığı tespit edilmiştir. Yeni mezun fen bilgisi öğretmenleri ve deneyimli fen bilgisi öğretmenlerinin MMY’nin eşit düzeyde olduğu görülürken, fen öğretmen adaylarının MMY’nin daha düşük olduğu görülmüştür. Süreçte en az biyoloji ve kimya, en çok fizik konularında yeterlik gösterilmiştir. Fen eğitimine yönelik MM çalışmalarının artırılması, en azından lisans düzeyinde MM derslerinin verilmesi ve hizmet içi eğitimlerle MM uygulamalarının deneyimlendirilmesi çalışmalarının yapılması önerilmektedir.
RDL Kalıcı Kaydıİncele