MASA BAŞI ÇALIŞANLARDA ÜST EKSTREMİTE FONKSİYONEL DURUMUN ERGONOMİ FARKINDALIĞI, UYKU KALİTESİ VE YAŞAM KALİTESİ İLE İLİŞKİSİNİN İNCELENMESİ

Çalışmanın amacı, masa başı çalışanlarda üst ekstremite fonksiyonel durumunu değerlendirmek ve üst ekstremite fonksiyonel durumun; ofis ergonomisi farkındalığı, uyku kalitesi ve yaşam kalitesi düzeyi arasındaki ilişkisini belirlemektir. Çalışmaya 18-60 yaş aralığında olan, haftada en az 30 saat süre ile en az 2 yıl masa başında çalışan, ve üst ekstremite fonksiyonelliğini etkileyen yapısal, nörolojik ve sistemik herhangi bir problemi olmayan 96 birey dahil edilmiştir. Bireylerin demografik ve fiziksel özellikleri kaydedilip, fonksiyonel durumun değerlendirilmesi için Hidrolik El Dinamometresi, skapular bölge ve üst ekstremite kas endurans testleri ve Üst Ekstremite Fonksiyonel İndeksi-15 (ÜEFİ-15) kullanılmıştır. Masa başı çalışan bireylerin ofis ergonomisi farkındalığı Ofis Ergonomi Farkındalık Anketi (OEFA) ile, uyku kalitesi Pitssburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) ile, yaşam kalitesi ise SF-12 Yaşam Kalitesi Ölçeği ile değerlendirilmiştir. Yaş ortalaması 38 olan ve %20’si kadın cinsiyetinde olan bireylerin kavrama kuvveti ile uyku kalitesi ve yaşam kalitesinin azaldığı belirlenmiştir. Masa başı çalışanların ÜEFİ-15 skoru ile OEFA (r=0,425, p<0,001), SF-12 Fiziksel (r=0.575, p<0,001), SF-12 Mental (r=0,268, p<0.001) ve PUKİ (r=-0.489, p<0.001) skorları arasında zayıf ve orta kuvvette ilişkiler olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca kavrama kuvveti ölçüm sonuçlarının ofis ergonomisi farkındalığı ve yaşam kalitesi düzeyi ile ilişkili olduğu da belirlenmiştir (p<0.05). Çalışma sonuçlarına göre masa başı çalışan bireylerde ofis ergonomisi farkındalığının artırılması, kavrama kuvveti ve üst ekstremite fonksiyonelliğinin iyileştirilmesinde etkili olabilir. Ayrıca üst ekstremite fonksiyonelliğinin artırılmasına yönelik yaklaşımlar ile bireylerin yaşam kalitesi ve uyku kalitesinin iyileştirilebileceği düşünülmektedir