KÜRESELLEŞME VE SAVUNMA HARCAMALARIARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ

Küreselleşme olgusunun politik iktisat alanındaki yansımalarından biri de güvenlik algısı ve buna bağlı olarak savunma harcamaları üzerinde ortaya çıkan etkisidir. Küreselleşmenin doğurduğu refah etkisi ve fırsat maliyeti avantajları nedeniyle ülkeler arasındaki çatışmaların azalacağı, dolayısıyla savunma harcamalarının düşeceği yaklaşımına karşılık, küreselleşme sürecinin ulus-devletlerin güvenlik algılarını negatif yönde etkilemesine bağlı olarak savunma harcamalarında daha yüksek artışlar görüleceği şeklinde çeşitli görüşler söz konusudur. Bu bağlamda 2017 yılında en yüksek KOF küreselleşme endeksine sahip 25 ülke için 1995-2017 dönemi verileri kullanılarak ekonomik, politik ve sosyal küreselleşme ile savunma harcamaları arasındaki ilişki analiz edilmiştir. Panel grubu için elde edilen panel AMG sonuçlarına göre ekonomik büyüme ve politik küreselleşme savunma harcamalarını artırırken ekonomik küreselleşme savunma harcamalarını azaltmaktadır. Sosyal küreselleşme ise savunma harcamaları üzerinde herhangi bir etkiye sahip değildir. Ayrıca, ülke özelindeki bulgular incelendiğinde değişkenlik gösterdiği görülmektedir. Dumitrescu-Hurlin nedensellik testi bulguları ise ekonomik büyümeden savunma harcamalarına, savunma harcamalarından ekonomik küreselleşme ve sosyal küreselleşmeye doğru tek yönlü nedensellik ilişkisi olduğunu göstermektedir