Kanat, Selim; Akoğuz, Nurettin Oğuzhan

Bu çalışma, 21. yüzyıl uluslararası ilişkiler disiplininde gücün ve güvenlik paradigmasının, Kompütasyonel Sosyal Bilimler (KSB), yapay zeka ve büyük veri analitiği ekseninde geçirdiği ontolojik dönüşümü incelemektedir. Çalışma, 1990’ların internete atfettiği "tekno-iyimser" atmosferden uzaklaşarak, teknolojinin bir hegemonya ve tahakküm aracına dönüştüğü "Algoritmik Siyaset" dönemine odaklanmaktadır. Temel teorik zemin olarak Shoshana Zuboff’un "Gözetim Kapitalizmi" ve Farrell ile Newman’ın "Silahlaştırılmış Karşılıklı Bağımlılık" tezlerini referans alan makale; verinin yalnızca ticari bir meta değil, aynı zamanda siyasal rızayı imal eden, karar alma süreçlerini yönlendiren ve toplumsal direnci kıran stratejik bir mühimmat olduğunu savunmaktadır. Bu bağlamda çalışma, Lasswell dönemi konvansiyonel propaganda yöntemlerinin ("sihirli mermi") yerini, bireylerin dijital ayak izlerinden elde edilen verilerle kurgulanan psikometrik mikro-hedefleme stratejilerine bıraktığını vurgular. Makalede, hibrit savaş doktrini çerçevesinde kullanılan algoritmik yöntemler ofansif ve defansif sistemler olarak sınıflandırılarak teknik detaylarıyla analiz edilmiştir. Ofansif yöntemler başlığı altında; kamuoyu duygu analizi (sentiment analysis), sosyal ağ haritalandırması, otonom sosyal bot ağları ve gerçeğin sınırlarını bulanıklaştıran deepfake teknolojilerinin kitle manipülasyonundaki rolü irdelenmiştir. Defansif yöntemler başlığı altında ise; dezenformasyon tespiti, bot avcısı algoritmalar (örn. Hoaxy, Botometer) ve sentetik medya doğrulama sistemlerinin işleyişi ve stratejik sınırları tartışılmıştır. Çalışmanın sonucunda; siber alanın askerileştiği bu yeni düzlemde, ulusal güvenliğin sadece fiziksel sınırları değil, toplumun "bilişsel bütünlüğünü" de kapsaması gerektiği ortaya konmuştur. Teknoloji devlerinin (Big Tech) veri üzerindeki tekeli ve epistemolojik hegemonyasına karşı, devletlerin "dijital egemenlik" tesis etmesi ve "hibrit güvenlik" doktrinleri geliştirmesi, modern dönemin bir beka sorunu olarak tanımlanmıştır.

İneç, Zekeriya Fatih; İstek, Elanur

The aim of this study is to examine the impact of the digital context-based learning approach on achieving the intended learning outcomes of the fifth-grade Social Studies course, specifically within the learning domain “Economy in Our Lives.” In this context, the study also investigates its effect on domain-specific, conceptual, and socio-emotional learning skills, as well as on learners’ tendencies and the value–action framework defined for this domain. For this purpose, the digital context-based learning approach was designed for the first time within the scope of this research. The learning process, conducted through the digitalization of contexts, was structured using widely used social media platforms. A quantitative research design was employed, specifically a quasi-experimental model with a pre-test–post-test paired control group. The study group consisted of 102 students selected through simple random sampling from two schools in Erzincan city center during the 2024–2025 academic year. During data collection, the sub-dimensions of the targeted instructional content were transformed into control forms by the researcher. For data analysis, paired-samples t-tests were used to compare the pre-test and post-test scores of the experimental and control groups, while independent-samples t-tests were conducted to examine the relationship between pre-test and post-test scores. The results revealed a statistically significant difference between the experimental group’s pre-test and post-test scores, and the comparison of group means indicated that the post-test results were in favor of the experimental group. These findings demonstrate that the digital context-based learning approach has a positive effect on student learning.

İneç, Zekeriya Fatih; Çorlu, Zehra

Bu araştırmanın amacı Türkiye’de web tabanlı dijital eğitsel kitaplar üzerine gerçekleştirilen lisansüstü çalışmaların genel eğilimlerini analiz etmektir. Web tabanlı e-kitap, elektronik kitap, d-kitap, dijital kitap, z-kitap, zenginleştirilmiş kitap gibi parametrik değerlerle ilişkilendirilen kırk üç lisansüstü çalışma nitel araştırma yaklaşımlarıyla incelenmiştir. Araştırmanın amacı doğrultusunda belirlenen on üç alt problem üzerinden yürütülen çalışma tematik içerik analiziyle gerçekleştirilmiş ve elde edilen bulgular bütüncül bir perspektifle sentezlenerek tablolara dönüştürülmüştür. Bulgular, Türkiye’de web tabanlı dijital eğitsel kitaplar üzerine gerçekleştirilen lisansüstü çalışmaların çoğunlukla d-kitapların öğrenmeye etkisinin incelenmesi maksadıyla yapıldığını göstermiştir. Çalışmalar akademi olarak Gazi Üniversitesi’nde, bilim dalında Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bölümünde (BÖTE), yıl açısından 2019 yılında, süre olarak ise üç haftada gerçekleştirilmiştir. Çalışmalarda bağımlı değişken olarak d-kitaba ilişkin görüşler; yöntem olarak ise nicel yöntem araştırma yaklaşımlarıyla buna bağlı olarak deneysel desenler tercih edilmiştir. Çalışmalarda rastgele örnekleme, öğrencilerden oluşan çalışma grupları ile kitaplardan oluşan veri kaynakları yer almıştır. Nicel veri analiz tekniklerinin çoğunlukla tercih edildiği çalışmalarda buna bağlı olarak bağımsız gruplar t-testinin ön plana çıktığı görülmüştür. Bunu sırayla karma, nitel ve nicel + nitel yöntem araştırma yaklaşımları analiz teknikleri takip etmiştir. Karma yöntem araştırmaları veri analizleri ikinci derecede, nitel araştırma yaklaşımlarında içerik analizi ise öncelikle kullanılmıştır. Ölçme değerlendirme aracı olarak görüşme formları kullanılırken, d-kitapların sürümünün ise web 1.0 olduğu anlaşılmıştır. Çalışmalarda çoğunlukla akademik başarı ve e-kitaba yönelik değerlendirmelerin olumlu olduğu görülmektedir.