Kelâm ilmi açısından bedâ’ anlayışı

Bedâ inanışı, Şiî çevrelerde ortaya çıkmış bir inanış biçimidir. Önce aşırı Şiî gruplar arasında or taya çıkmış; ancak bütün Şiîler tarafından kabul görmemiştir. Bu inanç, Allah‟ın ilim ve iradesıfatında değişmeyi öngördüğü için, tevhid inanışına aykırı bulunmasından dolayı bu inanca Ehl-iSünnet kelâmcıları tarafından şiddetle karşı çıkılmıştır. İmâmiyye Şîası kelâmcılarının, özelliklede son dönem teologlarının bedâ inancının açıklanmasında farklı bir anlayış öne sürerek, Ehl-iSünnet kelâmcılarının kabul ettikleri nesh teorisi ile birleştirme çabası içine girdikleri görülmek tedir. Fakat mahiyet bakımından bedâ teorisi ile nesh teorisi arasında bir benzerlik bulunma maktadır. Çünkü nesh hukuk alanında geçerli olup, itikat alanında geçerli değildir. Hâlbuki bedâinancı bir yönüyle ilahi ilim ile diğer yönüyle de kader inancı ile ilgilidir.