Araştırmacılar(27)

• Akbaba, Özge
• Alkan Polat, Betül
• ATASEVER, Mustafa
• Aydemir Atasever, Meryem
• Aydoğdu, Fatih
• Bulut, Hüseyin
• Bulut, Hüsеyin
• Cankaya, Muhammed Safa
• Deleş, Bayram
• Demir, Özge
• Demirturk Selcuk, Ezgi
• Doğan, Sibel
• Elveren, Müjgan
• Kılıç, Selçuk
• Kuyrukluyildiz, Nursel
• Özcan, Meltem
• Özen, Şener
• Özer, Mustafa
• Özsoy, Elif
• Öztürk, Halil İbrahim
• Özеr, Mustаfа
• Polat, Tuncay
• Pоlаt, Tunсаy
• Sezgin, Esra Tuba
• Tercan, Bahadır
• Yılmaz, Abdulvahap
• Yucel, Nurinisa

• ArticleAçık Erişim2026/r/ebyu/18730
  ATP attenuates olaparib-induced gastric damage in rats

  Fakirullahoglu, Mesud; Temiz, Ayetullah; Yeni, Mustafa; Sezgin, Esra Tuba; Yazici, Gulce Naz; Altuner, Durdu; Gulaboglu, Mine; Suleyman, Halis

  Background Olaparib, a poly (ADP-ribose) polymerase (PARP) inhibitor widely used in cancer therapy, has been associated with gastrointestinal adverse effects; however, the underlying mechanisms remain unclear. Previous studies have suggested that oxidative stress may contribute to olaparib-induced tissue injury.Objective This study aimed to investigate the protective effects of adenosine triphosphate (ATP) against olaparib-induced gastric damage in rats.Methods Animals were divided into healthy control (HG), olaparib alone (OLPG), ATP alone (ATPG), and ATP + olaparib (ATOLG) groups. Gastric injury was evaluated by macroscopic assessment of ulcer area and ulcer number. Histopathological alterations were examined using hematoxylin-eosin (H&E) staining, and oxidative stress status was assessed by measuring lipid peroxidation and antioxidant defense parameters.Results Olaparib administration induced marked gastric mucosal injury, characterized by increased ulcer area and ulcer number, severe histopathological damage, and pronounced oxidative stress. In contrast, ATP co-administration significantly attenuated gastric injury, as evidenced by reduced ulcer area and ulcer number, improved histopathological architecture, and restoration of oxidative balance. Compared with the OLPG group, the ATOLG group showed significant improvement in macroscopic, histopathological, and oxidative stress parameters.Conclusion ATP administration attenuated olaparib-induced gastric damage and improved oxidative stress parameters in rats. Although the underlying mechanisms were not directly investigated in the present study, the obtained findings provide preliminary experimental evidence suggesting that ATP may have protective potential against olaparib-induced gastric injury.

  RDL Kalıcı Kaydıİncele
• ArticleYayıncıda açık erişim2026/r/ebyu/19329
  Konuşma Sesi Bozukluğu Olan Çocukların Özelinde Aile İçi Kaliteli Zaman: Nitel Bir Çalışma

  Aral, Neriman; Aysu, Burçin; Aydogdu, Fatih; Barmak, Elife; Tüzün, Vildan

  Amaç: Araştırmada konuşma sesi bozukluğu (KSB) olan çocuklarda aile içi geçirilen zamanın kalitesine ilişkin annelerin görüşlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntemler: Nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışma deseni kullanılmıştır. Araştırmaya Ankara ilinde özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde eğitime devam eden ve KSB tanısı almış beş-on yaş aralığında çocuğu olan 20 anne dahil edilmiştir. Araştırmacılar tarafından geliştirilen ve KSB’li çocukların annelerinin aile içi geçirilen zamanın kalitesine ilişkin görüşlerini belirlemeye yönelik uzman görüşü alınarak hazırlanan yarı yapılandırılmış Görüşme Formu kullanılmıştır. Bulgular: Anneler, çocuklarıyla ilgilenmek amacıyla özel bir zaman ayırmak için açık ve kapalı hava etkinliklerine yer verdiğini bildirmişlerdir. Anneler, çocukları ile geçirdikleri zamanlarda en fazla konuşma becerilerini desteklediğini, çocuklarıyla kaliteli zaman konusunda planlama yaptıklarını, süre oluşturmada ise zorlandığını bildirmişlerdir. Aile bağının kuvvetlenmesi için çoğunlukla tüm aile üyeleriyle ve özellikle babayla zaman geçirdikleri, boş zaman etkinliklerini temel sorumluluklarını yerine getirdikten sonra gerçekleştirdikleri ve aile üyelerinin durumuna ve iklim koşullarına göre karar verdikleri saptanmıştır. Anneler boş zaman etkinliklerindeki kontrol düzeylerinin orta/çok olduğunu ve çocuklarının bu boş zaman etkinliklerine karşı katılım düzeylerinin yüksek olduğunu, çocuğunun boş zaman etkinliklerinde duygu/düşüncelerini ifade etmesi için duygusal becerilerini daha çok desteklediklerini bildirmiştir. Sonuç: KSB olan çocuğu sahip ailelerde boş zaman faaliyetlerinin neler olduğu, gelişim alanlarına katkısı, planlanması, karar verme süreci ve karşılaşılan güçlüklerle ilgili ailelerin farkındalık ve bilgi düzeylerinin bilinmesi noktasında önemli ve derinlemesine bilgiler sağlamıştır.

  RDL Kalıcı Kaydıİncele
• ArticleYalnız künye2026/r/ebyu/19283
  Development of a Civil Defense Awareness Scale for CBRN Threats and Evaluation of Its Psychometric Properties

  Tercan, Bahadır

  In today's world, where technology, knowledge, and equipment capabilities are rapidly evolving, CBRN incidents have the potential to seriously affect the lives, health, and well-being of many individuals at both the regional and national levels. The aim of this study is to test the validity and reliability of a measurement tool to measure the level of civil defense awareness of individuals in chemical, biological, radiological and nuclear (CBRN) threats. In this context, a methodological study was conducted using survey data collected from 788 individuals over the age of 18 living in Turkey between May–August 2024. The Civil Defense Awareness Scale (CDAS) is at an acceptable level in terms of content and construct validity. According to the explanatory factor analysis, the scale consisting of 18 items and three sub-dimensions explains 63.68% of the total variance. In addition, the fit indices obtained from confirmatory factor analysis support the structural validity of the model and are at an acceptable level.

  RDL Kalıcı Kaydıİncele
• ArticleYayıncıda açık erişim2026/r/ebyu/19281
  Projection of Light Pollution and Environmental Impact Estimation Based on Population and GDP: The Case of Türkiye

  Elveren, Müjgan; Yilmaz, Abdulvahap

  Artificial Light at Night (ALAN) prediction can inform the development of strategies to minimise future light pollution and mitigate its adverse health, ecological, and environmental impacts. Population growth and GDP expansion significantly influence ALAN dynamics. This study quantifies changes in light pollution across Türkiye for 2012, 2017, and 2022, and predicts and maps potential changes in ALAN for 2027 and 2037 using the MOLUSCE plugin (MLP-ANN) in QGIS version 2.18, incorporating population and GDP as driving variables. The predicted and observed ALAN maps for 2022 show a satisfactory level of agreement, with an overall kappa coefficient of 0.63 and a general accuracy of 73.16%. The predicted and observed ALAN maps for 2022 exhibit an overall kappa coefficient of 0.63 and a general accuracy of 73.16%. Based on this validation, potential changes in ALAN according to Bortle classes were projected for 2027 and 2037. From 2022 onwards, ALAN intensity in the light suburban zone (20.1–19.1 mag/arcsec²) is projected to increase by 34,792.87 km², while the suburban–urban transition zone (19.1–18 mag/arcsec²) is expected to expand by 2,979.80 km² by 2037. The predicted spatial patterns provide critical insights into future urbanisation trends and light pollution dynamics. The contraction of rural areas and expansion of suburban zones pose notable risks to environmental sustainability. Gains and losses among Bortle classes indicate that ALAN dynamics can be managed through spatial planning and that ALAN projections can serve as early-warning and scenario-based decision-support tools. Integrating ALAN maps into Environmental Impact Assessment (EIA) processes and spatial planning policies can help preserve dark-sky areas and mitigate the impacts of light pollution.

  RDL Kalıcı Kaydıİncele
• ArticleYayıncıda açık erişim2026/r/ebyu/19240
  Annelerin Tamamlayıcı Beslenmeye Yönelik Tutum ve Uygulamaları ile Bebeklerin Tamamlayıcı Beslenmeye Geçiş Davranışlarının İncelenmesi

  Akça, Kamile; Şahin, Ayşe; Özcan, Meltem

  Amaç: Annelerin tamamlayıcı beslenmeye yönelik tutum ve uygulamaları ile bebeklerin tamamlayıcı beslenmeye geçiş davranışlarının incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Araştırma, tanımlayıcı ve kesitsel türde olup Mart-Temmuz 2023 tarihleri arasında 6–24 ay arası bebeği olan 220 anne ile yapılmıştır. Veriler, ‘‘Anneye ve Bebeğe ait Tanıtıcı Bilgi Formu’’, ‘‘Annelerin Tamamlayıcı Beslenmeye Yönelik Tutum ve Uygulamaları Anketi’’ ve ‘‘Tamamlayıcı Beslenmeye Geçiş Davranışları Ölçeği’’ kullanılarak toplanmıştır. Bulgular: Çalışmaya katılan annelerin %57.3’ünün emzirmeye devam ettiği belirlenmiştir. Annelerin, tamamlayıcı beslenmede en sık kullandığı besinin yoğurt olduğu, %60.9’unun beslenmeye ilişkin bilgiyi sağlık çalışanından aldığı, %53.6’sının birkaç gün ara ile yeni besine geçtiği saptanmıştır. Tamamlayıcı beslenmeye geçiş davranışları ölçeğinin puan ortalamasının 110.24±17.50 olduğu tespit edilmiştir. Sonuç: Çalışmada; gelir düzeyi, annenin çalışma ve emzirmeye devam etme durumu, bebeğin cinsiyeti, çocuk sayısı ve tamamlayıcı beslenmeye geçiş zamanının, tamamlayıcı beslenmeye geçiş davranışlarını etkilediği sonucuna varılmıştır. Annelerin tamamlayıcı beslenme konusunda bilgi düzeylerinin artırılmasına yönelik eğitim faaliyetlerinin planlanması, tamamlayıcı beslenme sürecinin daha doğru ve sağlıklı geçirilmesini sağlayacaktır.

  RDL Kalıcı Kaydıİncele
• ArticleYalnız künye2026/r/ebyu/19233
  Bireylerin Deprem Korkusu ve Deprem Hazırlık İnancı Arasındaki İlişkinin Belirlenmesi

  Tercan, Bahadır; Akgül, Fatma

  Bu çalışmanın amacı, bireylerin deprem korkusu ve depreme hazırlık inançları arasındaki ilişkinin belirlenmesidir. Türkiye'de yaşayan 18 yaş ve üzeri bireyler ile yürütülen kesitsel, tanımlayıcı ve ilişki arayıcı bir çalışma olarak tasarlanmıştır. Çalışmanın verileri Nisan-Haziran 2025 tarihleri arasında "Sosyo-Demografik Bilgi Formu", "Deprem Korkusu Ölçeği" ve "Depreme Hazırlık İnançları Ölçeği" kullanılarak toplanmıştır. Sonuçlara göre kadınların, evli olanların, afet eğitimine sahip olmayanların, genç ve orta yaş grubunda olan bireylerin daha yüksek deprem korkusu puanlarına sahip olduğu belirlenmiştir. Buna karşılık, genç ve orta yaş grubunda bulunan, lisans ve lisansüstü eğitim düzeyine sahip ve orta ile yüksek sosyoekonomik düzeyde yer alan bireylerin depreme hazırlık inanç puanlarının daha yüksek olduğu saptanmıştır. Deprem korkusunun, deprem hazırlık inancını anlamlı düzeyde yordadığı tespit edilmiştir. Yani, deprem korkusu arttıkça, deprem hazırlık inancı da artmaktadır. Bireylerin depreme hazırlık inançlarının korku düzeyi açısından ele alınması, toplum temelli afet risk azaltma ile katılım odaklı politika ve müdahalelerin geliştirilmesine katkı sağlayabilir. Bunun yanı sıra, bireylerin çağdaş afet yönetimi süreçlerinde daha aktif ve sorumluluk alan bir rol üstlenmelerini destekleyebilir.

  RDL Kalıcı Kaydıİncele
• BookYalnız künye2026/r/ebyu/11530
  Cutting-Edge Strategies and Applications of Neuropedagogy

  Elomari, Driss; Aral, Neriman; Deleş, Bayram; Bouanani, Mostafa

  The intersection of neuroscience and education transforms how learning is understood and designed in the modern classroom. By translating cutting-edge research on brain development and emotion into practical instructional strategies, educators can better align teaching methods with how students learn. Exploring the latest strategies and applications of neuropedagogy reveals innovative approaches to curriculum design and inclusive instruction that enhance engagement. Cutting-Edge Strategies and Applications of Neuropedagogy explores the integration of neuroscience research and practical pedagogical strategies, providing educators with a roadmap for creating more effective and engaging learning environments. It examines how educators can successfully implement neuropedagogical approaches, while offering insights into best practices and lessons learned. Covering topics such as neuroscience, pedagogy, and educational systems, this book is an excellent resource for teachers, professors, educational administrators, academicians, educational institutions, neuroscientists, and graduate scientists. Copyright © 2026 by IGI Global Scientific Publishing. All rights reserved. No part of this publication may be reproduced, stored or distributed in any form or by any means, electronic or mechanical, including photocopying, without written permission from the publisher. Use of this publication to train generative artificial intelligence (AI) technologies is expressly prohibited. The publisher reserves all rights to license its use for generative AI training and machine learning model development.

  RDL Kalıcı Kaydıİncele
• ArticleYayıncıda açık erişim2026/r/ebyu/11480
  First adult (female) description of Abrolophus bochkovi Hakimitabar, Saboori & Fadaei, 2020 (Trombidiformes: Erythraeidae); [Abrolophus bochkovi Hakimitabar, Saboori & Fadaei, 2020 (Trombidiformes: Erythraeidae) ergininin (dişi) ilk kez tanımlanması]

  Karakurt, Ibrahim; Saboori, Alireza

  In this study, the post-larval (female) stage of Abrolophus bochkovi Hakimitabar, Saboori & Fadaei, 2020, previously known only from the larval stage, is described for the first time through experimental laboratory rearing. Larval specimens from Türkiye and Iran were compared to confirm the species identification. In addition, detailed drawings, photographs, and morphometric data are provided for the female of this species. With this contribution, the number of Abrolophus species described from both larval and post-larval stages increases to four. The present study was conducted at Erzincan Binali Yıldırım University between 2023 and 2025.

  RDL Kalıcı Kaydıİncele
• ArticleYayıncıda açık erişim2026/r/ebyu/11349
  Protective effects of adenosine triphosphate, thiamin, thiamin pyrophosphate, and their combination against linezolid-induced renal injury and lactic acidosis in rats

  Admis, Ozlem; Yavuzer, Bulent; Mammadov, Renad; Suleyman, Bahadir; Altuner, Durdu; Mendil, Ali Sefa; Yucel, Nurinisa; Suleyman, Halis

  Linezolid, an oxazolidinone antibiotic effective against Gram-positive pathogens, may cause nephrotoxicity and lactic acidosis during prolonged therapy. This experimental study investigated the protective effects of adenosine triphosphate (ATP), thiamin, thiamin pyrophosphate (TPP), and their combination (ATTP) on linezolid-induced renal injury and lactic acidosis in rats. Thirty-six male Wistar rats were randomly divided into six groups (n = 6): healthy control (HG), linezolid only (LZD), ATP+linezolid (ATLZD), thiamin + linezolid (TLZD), TPP+linezolid (TPLZD), and ATP+thiamin + TPP+linezolid (ATTPL). Linezolid (125 mg/kg, orally) was administered twice daily, while ATP (4 mg/kg), thiamin (20 mg/kg), and TPP (20 mg/kg) were given intraperitoneally once daily for 28 days. At the end of treatment, kidney tissues were examined for oxidative stress markers [malondialdehyde (MDA), total glutathione (tGSH), superoxide dismutase (SOD), catalase (CAT)] and histopathology, and blood samples were analyzed for blood urea nitrogen (BUN), creatinine, and lactate. Linezolid increased oxidative stress, suppressed antioxidants, and elevated BUN, creatinine, and lactate levels. ATP partially improved the oxidative balance in renal tissue but failed to prevent hyperlactatemia and impaired renal function. Thiamin did not produce significant changes. TPP markedly improved oxidative stress markers and reduced renal dysfunction. The triple combination provided the most pronounced protection, restoring antioxidant defenses, kidney function, and lactate levels to near-control values. Histopathological evaluation revealed marked tubular degeneration, interstitial hemorrhage, and mononuclear cell infiltration in the linezolid group, which were markedly improved by TPP and combination therapy. These findings indicate that TPP protects against linezolid-induced nephrotoxicity and lactic acidosis, with its efficacy further enhanced by ATP.

  RDL Kalıcı Kaydıİncele
• ArticleAçık Erişim2026/r/ebyu/11336
  MATERNAL GATEKEEPING IN FAMILIES OF CHILDREN WITH SPEECH SOUND DISORDER AND DEVELOPMENTAL LANGUAGE DISORDER

  Barmak, Elife; Şen, Münin; Aysu, Burçin; Aral, Neriman; Aydoğdu, Fatih

  This study aimed to investigate mothers’maternal gatekeeping and fathers’perceptions of maternal gatekeeping this gatekeeping in families with children diagnosed with Speech-Sound Disorder (SSD) and Developmental Language Disorder (DLD). A descriptive survey model was utilizedused in our investigation. The study includeincludes 100 mothers and 100 fathers of children with SSD and DLD in Ankara, Turkey. Maternal Gatekeeping (MG) Scale: Mother and Father Form for Preschool Period (3-6 Years) and Primary School Period (7-11 Years)” was employed to gathercollect data. The Mann-Whitney U test was used to analyze differences between the groups. Families with children with SSD and DLD showed high average scores for mothers’ maternal gate-keeping and fathers’ perceptions of maternal gatekeeping. As the educational level of parents with of school-aged children increased, mothers’ gatekeeping behavior and fathers’ perceptions of maternal gatekeeping were significantly lowerdecreased significantly. According to parents, their involvement in helping with homework, as measured by the father form of the maternal gatekeeping scale, indicates that fathers with both preschool andpre-school-and school-aged children have a high perception ofperceive high levels of maternal gatekeeping. In the study, it was observed that maternal gatekeeping behaviors were affected in families with children diagnosed with DLD and SSD. It is necessary to increase the interaction with the fathers of children who are receiving language and speech therapy services and to include the fathers in the care and therapy process of the children.

  RDL Kalıcı Kaydıİncele